Tostado, espumosos, garda e outras rarezas

O tostado

É o viño doce tradicional do Ribeiro. O prego incluíuno como produto protexido en 2004 e descríbeo como unha das máximas expresións da denominación. Faise con uvas que se secan de forma natural en locais cubertos e con ventilación natural durante polo menos tres meses, ata que o mosto concentra un mínimo de 350 gramos de azucre por litro. Obtéñense como moito 40 litros de viño por cada 100 quilos de pasas. Despois madura polo menos seis meses en madeira de carballo ou de cerdeira e tres máis en botella. Pode ser branco ou tinto, sempre con variedades principais.

Valdeorras tamén regula un tostado, con uvas tintas ou de Godello e un secado mínimo de 30 días baixo cuberta. É un viño naturalmente doce, sen alcol engadido.

Sérvese con queixos azuis, follados, froitos secos ou a torta de Santiago. É escaso: busca «tostado» na etiqueta e compra na zona.

Os espumosos

Tres denominacións regúlanos de xeito distinto:

• Rías Baixas só admite a segunda fermentación en botella, o método tradicional, brancos ou tintos. Martín Códax publica 38 meses en rima antes do degüelle para o seu espumoso de Albariño. Mar de Frades fai un brut nature desde 2012.
• Ribeiro permite espumosos de método tradicional, só en brut e brut nature e con variedades principais.
• Valdeorras esixe polo menos un 85 % de Godello nos espumosos brancos.

A acidez alta das uvas galegas é unha vantaxe para o espumoso, que precisa frescura para non resultar pesado.

Os rosados da Ribeira Sacra

O prego da Ribeira Sacra fixa que todos os seus rosados leven polo menos un 85 % de variedades tintas principais (Mencía, Brancellao, Merenzao…). Por iso sempre poden usar a mención Súmmum. O mosto non pode estar máis de 48 horas coas peles. Saen rosados pálidos e frescos, non de cor intensa.

A garda

É unha mención propia da Ribeira Sacra para viños criados en depósitos grandes de madeira, formigón ou outros materiais que non sexan aceiro nin poliéster: 7 meses os tintos e 4 os brancos. Permite falar de crianza sen que o viño saiba a barrica, algo que interesa a moitos produtores de Mencía de ladeira.

Vendimas serodias e botrite

Algunhas adegas das Rías Baixas vendiman tarde parcelas concretas para viños máis concentrados. Martín Códax presenta o seu Gallaecia como elaborado con uva afectada por botrite nobre, un fungo que en certas condicións concentra o azucre do gran. A adega descríbeo como o primeiro viño galego deste tipo. É unha afirmación súa que non puidemos contrastar.

Viños sen sulfitos engadidos e recipientes pouco comúns

Fóra das mencións oficiais, hai elaboracións minoritarias que convén saber ler. Gomariz Caste Brancellao faise sen sulfitos engadidos e críase un ano nunha vasilla de gres de 250 litros: 290 botellas. Mar de Frades macera parte dos seus mostos en frío durante días, sen sulfitos e protexidos con CO₂, cun sistema chamado Ganimede. Son técnicas, non garantías de calidade, pero explican por que dous albariños da mesma zona poden ser tan distintos.