Os tintos de Galicia
A Mencía é a base dos tintos da Ribeira Sacra e domina entre os de Valdeorras, pero os pregos galegos autorizan máis dunha ducia de variedades tintas, algunhas con moi pouca superficie plantada. Só na Ribeira Sacra o prego presenta o tinto como o viño principal. Para entender por que unha mesma uva cambia dunha zona a outra, abaixo está o clima que describe cada prego.
Zona por zona
Rías Baixas
Brancos tranquilos case sempre, moitos de Albariño en exclusiva. Hai tintos en moi pouca cantidade, brancos con crianza en barrica e espumosos de calidade elaborados sempre con segunda fermentación en botella.
- Variedades autorizadas
- Caíño Tinto, Espadeiro, Loureiro Tinto, Sousón, Mencía, Brancellao, Pedral, Castañal
- Clima, segundo o prego
- Atlántico, de temperaturas suaves e oscilacións curtas, con choiva repartida por todo o ano que baixa claramente no verán. A proximidade ao mar e aos ríos, a orientación e a altitude marcan as diferenzas entre subzonas: o Condado, máis resgardado, madura antes ca o Salnés.
- Nota do prego
- Segundo o prego, o Albariño supuxo máis do 96 % da uva das últimas vendimas; Caíño branco, Loureira, Godello e Treixadura sumaron arredor do 2,6 %, e as tintas non chegaron ao 1 %.
Ribeiro
Brancos e tintos tranquilos, espumosos polo método tradicional e o tostado, branco ou tinto, de uvas pasificadas. Os viños elaborados só con variedades principais poden levar a mención «castes».
- Variedades principais
- Brancellao, Caíño Bravo, Caíño Longo, Caíño Tinto, Espadeiro, Ferrón, Mencía, Merenzao, Sousón
- Variedades secundarias
- Garnacha Tintorera, Tempranillo
- Clima, segundo o prego
- Zona de transición: o océano queda a uns 45 quilómetros, pero as serras do oeste frean a súa influencia. Resulta un clima atlántico suavizado con trazos mediterráneos, con boa diferenza de temperatura entre o día e a noite e un verán seco que provoca certo estrés hídrico na viña.
- Nota do prego
- Desde o prego vixente, as variedades secundarias xa non se poden plantar, replantar nin enxertar; só se repoñen marras nas viñas que xa existen.
Ribeira Sacra
Tintos sobre todo, coa Mencía como base; brancos, principalmente de Godello con Treixadura e Albariño; e rosados. Véndense na súa maioría novos, pero o prego regula tamén crianzas en barrica e en grandes depósitos de madeira ou formigón coa mención «garda».
- Variedades principais (preferentes)
- Mencía, Brancellao, Merenzao, Sousón, Caíño Tinto, Caíño Longo, Caíño Bravo
- Variedades secundarias (autorizadas)
- Garnacha Tintorera, Mouratón, Tempranillo, Gran Negro
- Clima, segundo o prego
- Máis continental ca atlántico, con veráns longos e calorosos e outonos temperados; chove máis nas subzonas do Miño ca nas do Sil. O vento sopra con forza encaixado nos vales.
Valdeorras
Brancos, tintos e rosados, ademais de espumosos de calidade e o tostado, de uvas pasificadas. O Godello monovarietal é o viño que deu sona á zona, e a Mencía domina entre os tintos.
- Variedades preferentes
- Mencía, Tempranillo, Brancellao, Merenzao, Sousón, Caíño Tinto, Espadeiro, Ferrón
- Variedades autorizadas
- Garnacha Tintorera, Gran Negro, Mouratón
- Clima, segundo o prego
- Mediterráneo-oceánico: invernos fríos, veráns cálidos e primaveras e outonos suaves. O prego sitúa o óptimo para viños secos por riba de 450 metros e encadra todo o territorio na zona I de Winkler.
- Nota do prego
- O prego recolle sinónimos locais: dona branca (moza fresca), tempranillo (araúxa), brancellao (albarello) e merenzao (maría ardoña ou bastardo).
Monterrei
Brancos, tintos e rosados, novos na súa maioría, aínda que o prego admite barrica, crianza, reserva e gran reserva. Os rosados levan polo menos un 85 % de uva tinta.
- Variedades autorizadas
- Caíño Tinto, Mencía, Merenzao, Sousón, Tempranillo
- Clima, segundo o prego
- Mediterráneo temperado con tendencia continental e aínda con influencia atlántica. Os veráns son calorosos e secos e os invernos fríos. Na maduración, a diferenza entre o día e a noite pode chegar a 30 graos.
- Nota do prego
- O prego advirte de que «Araúxa», nome local do Tempranillo, é unha sinonimia que non está recoñecida oficialmente.
As uvas tintas
Variedades con ficha na guía que polo menos unha denominación autoriza como principal. Os aromas resumen o que describen os pregos e o catálogo de variedades; non son notas de cata propias.
| Uva | Aromas | Acidez | Corpo | Principal en |
|---|---|---|---|---|
| Caíño Tinto | Froitos vermellos, pementa, herbas e notas florais. | Alta. | Lixeiro a medio. | Rías BaixasRibeiroRibeira SacraValdeorrasMonterrei5/5 |
| Mencía | Froitos vermellos e do bosque (framboesa, amora, groselha), froita vermella de óso, violeta; con crianza, especias. | Media, máis alta en viñas frescas ou de altitude. | Medio. | Rías BaixasRibeiroRibeira SacraValdeorrasMonterrei5/5 |
| Sousón | Froitos negros (amora, arando), notas vexetais e balsámicas. | Moi alta. | Medio, con moita cor e tanino firme. | Rías BaixasRibeiroRibeira SacraValdeorrasMonterrei5/5 |
| Brancellao | Froitos vermellos acedos, flores, pementa branca e notas herbáceas. | Alta. | Lixeiro. | Rías BaixasRibeiroRibeira SacraValdeorras4/5 |
| Merenzao | Cereixa, amorodo, flores secas, especias suaves. | Media. | Lixeiro a medio, de tanino fino. | RibeiroRibeira SacraValdeorrasMonterrei4/5 |
| Espadeiro | Froitos vermellos acedos e notas herbáceas nos viños que a declaran. | Alta. | Lixeiro. | Rías BaixasRibeiroValdeorras3/5 |
| Ferrón | Froitos negros, notas terrosas e especiadas. | Media-alta. | Medio. | RibeiroValdeorras2/5 |
Cadros de cor: Rías Baixas, Ribeiro, Ribeira Sacra, Valdeorras, Monterrei. Todas as uvas
Tintos con ficha na guía
10 viños, agrupados por variedade. É unha selección para ver estilos distintos, non unha lista dos mellores: cada ficha di que publica a adega e data o prezo.