Denominación de Orixe Protexida · desde 1995
Ribeira Sacra
Bancais de pedra que baixan ata o Miño e o Sil, vendima a man por obriga e Mencía en polo menos o 70 % de cada tinto. O Consello Regulador forma parte do CERVIM, a asociación europea de viticultura de montaña.
Territorio
Ribeiras do Miño e do Sil e dos seus afluentes Cabe, Mao, Bibei, Navea e Búbal, entre o sur de Lugo e o norte de Ourense: de Portomarín á Peroxa e dos Peares a Quiroga. Son parroquias de 20 concellos, agrupadas en cinco subzonas.
Os dous ríos corren encaixados en gargantas de paredes moi verticais. A viña cultívase en bancais, muras ou socalcos, chanzos de pedra en ladeiras de moita pendente. Na ladeira solleira a viña baixa ata a auga; a avesedo ocúpana carballos e castiñeiros. A orientación e a altitude cambian o clima dunha parcela á de enfronte.

Clima e solos
Máis continental ca atlántico, con veráns longos e calorosos e outonos temperados; chove máis nas subzonas do Miño ca nas do Sil. O vento sopra con forza encaixado nos vales.
- Temperatura media
- 11,3 °C
- Media de máximas / mínimas
- 17,1 °C / 6,9 °C
- Precipitación anual
- 700–800 mm, nuns 100 días
- Humidade relativa media
- 70,6 %
- Estacións de referencia
- Marroxo (Monforte), Conchada (Quiroga) e Portomarín
Datos do prego de condicións.
Solos
Mestura de granito e lousa que se alternan sen continuidade, con base común de lousa. En Chantada e parte das Ribeiras do Miño e do Sil dominan solos parecidos aos graníticos da Galicia occidental; en Amandi e no resto do Sil, os de lousa da Galicia oriental. Solos ácidos, con pouca capacidade de gardar auga no verán.
Historia
A primeira mención destas terras como Rivoyra Sacrata aparece nun documento de 1124 asinado en Allariz: a raíña Teresa de Portugal cede terreos ao monxe Arnaldo para erguer o mosteiro que deu orixe a Santa María de Montederramo. Segundo o prego, os mosteiros estenderon a vide polas ribeiras do Sil e do Miño. O oídio, o mildiu e a filoxera case remataron co viñedo no século XIX e deixaron o Brancellao en testemuño. A Mencía, que resistía mellor, converteuse na uva dominante. As feiras do viño de Sober, Chantada e Quiroga precederon o recoñecemento como Viño da Terra (1991) e como Denominación de Orixe (1995).
Viño da Terra en 1991; Denominación de Orixe por Orde do 30 de maio de 1995 da Consellería de Agricultura (DOG do 7 de xullo de 1995).
Variedades
| Brancas | Tintas | |
|---|---|---|
| Variedades principais (preferentes) | Godello, Loureira, Treixadura, Dona Branca, Albariño, Torrontés, Branco Lexítimo, Caíño Branco | Mencía, Brancellao, Merenzao, Sousón, Caíño Tinto, Caíño Tinto, Caíño Tinto |
| Variedades secundarias (autorizadas) | — | Garnacha Tintorera, Mouratón, Tempranillo, Gran Negro |
Tipos de viño
Tintos sobre todo, coa Mencía como base; brancos, principalmente de Godello con Treixadura e Albariño; e rosados. Véndense na súa maioría novos, pero o prego regula tamén crianzas en barrica e en grandes depósitos de madeira ou formigón coa mención «garda».
Para o prego, os tintos van do vermello cereixa ao vermello con reberetes púrpura, lembran froitos do bosque e froita vermella de óso, e son francos, equilibrados e persistentes. Os brancos, sobre todo de Godello, cheiran a froita branca de pebida e óso e equilibran acidez e alcol.
Que a distingue
Nada se mecaniza doadamente nestas ladeiras: vendima a man por regulamento e rendementos de tintas moi por debaixo dos de Valdeorras ou Monterrei. A iso súmanse as normas de crianza máis detalladas de Galicia (Súmmum, barrica, garda) e unha lousa e un granito que se alternan dentro dun mesmo val.
Que di o prego
Mencións que poden aparecer na etiqueta e que esixen:
| Na etiqueta | Que significa |
|---|---|
| «Súmmum» | Polo menos un 85 % de variedades principais. Os rosados son sempre Súmmum. |
| «Barrica» | Tintos, 6 meses mínimo en barricas de ata 500 litros; brancos, 3 meses en barricas de ata 600 litros. |
| «Garda» | Crianza de 7 meses (tintos) ou 4 (brancos) en depósitos de madeira de 225 a 10.000 litros, ou de formigón e outros materiais de ata 5.000 litros, distintos do aceiro e o poliéster. |
| «Nombre de subzona» | Só se toda a uva procede da subzona e o viño se elabora nela. |
Tintos con Mencía
Todo tinto Ribeira Sacra leva polo menos un 70 % de Mencía.
Vendima manual obrigatoria
Toda a uva se vendima a man, en caixas autorizadas polo Consello Regulador.
Sen anacos de carballo
Está prohibido usar anacos de madeira de carballo na elaboración e a conservación do viño.
Rega
Prohibida con carácter xeral; o Consello pode autorizala se hai déficit hídrico.
Rendementos baixos
Ata 7.500 kg de uva por hectárea en tintas e 12.000 en brancas.
Subzonas
Amandi
Parroquias de Sober (Doade, Amandi, Lobios, Pinol, Santiorxo, Barantes, Bolmente, San Martiño de Anllo) e Marcelle (Monforte de Lemos).
Ladeiras do Sil orientadas ao sur en Sober, con lousa e xisto. É a subzona con máis sona de Mencía madura.
Chantada
Parroquias de Portomarín, Taboada, Chantada, Carballedo e A Peroxa.
Canón do Miño augas abaixo de Portomarín, con Belesar como paisaxe máis coñecida. Chove máis ca no Sil e hai máis granito.
Quiroga-Bibei
Parroquias de Monforte de Lemos, A Pobra do Brollón, Quiroga, Ribas de Sil, A Pobra de Trives, Manzaneda e San Xoán de Río.
A parte máis oriental, cara a Valdeorras, ao longo do Sil e do Bibei, co clima máis seco da denominación.
Ribeiras do Miño
Parroquias de Paradela, O Saviñao, Pantón, Sober e Monforte de Lemos.
Ribeiras do Miño e do Cabe ao sur de Chantada. Hai solos de granito e de lousa segundo a ladeira.
Ribeiras do Sil
Parroquias da Teixeira, Parada de Sil, Castro Caldelas e Nogueira de Ramuín.
A ribeira ourensá do canón do Sil, fronte a Amandi, con bancais que miran tanto ao sur como ao norte.
Cifras
| 2025 | 2024 | |
|---|---|---|
| Superficie inscrita (ha) | 1.253 | 1.308 |
| Viticultores | 1.878 | 2.169 |
| Adegas | 93 | 97 |
| Uva producida (kg) | 4.620.530 | 4.900.019 |
| Viño cualificado (litros) | 3.510.789 | 3.540.840 |
| Valor económico estimado | 20.841.000 € | 21.020.000 € |
Comercialización na campaña 2022/2023: 33.359 hl en España e 2.261 hl fóra (6 %). MAPA — Datos de las DOPs de vinos, campaña 2022/2023.
A uva producida varía moito dun ano a outro polo clima; non convén sacar tendencias de dúas campañas.
Adegas e viños
- Adega AlgueiraSober · Adega familiar de Doade que embotelou por separado as tintas minoritarias da Ribeira Sacra.Visitas
- Ponte da BogaCastro Caldelas · Adega de 1898 ao pé de Castro Caldelas, con 33 hectáreas propias repartidas entre o Edo, o Sil e o Miño.Visitas
- Vía RomanaChantada · Adega familiar de 1997 nunha casa solarega do século XVI sobre o Miño, en Belesar (Chantada), con 16 hectáreas propias en socalcos.Visitas
Viños con ficha
- Algueira Cortezada · Branco
- Algueira Mencía Joven · Tinto
- Algueira Pizarra · Tinto
- Capricho de Godello · Branco
- Capricho de Sousón · Tinto
- Pizarras y Esquistos · Tinto
- Vía Romana Añada Mencía · Tinto
O directorio recolle59 adegas desta denominación a partir da listaxe do seu Consello Regulador. Ver o directorio.
Mesa e paisaxe
Unha Mencía nova da zona, servida algo fresca, funciona co cocido e o lacón con grelos: a acidez alixeira a graxa e o tanino é moderado. As Mencías de garda ou con máis estrutura piden carne de caza ou castañas asadas.
É terra de mosteiros: Montederramo, citado no documento de 1124, e moitos outros ao longo do Sil e do Miño. Hai miradoiros sobre os canóns, como Pena do Castelo en Doade (Sober), e paseos en barco polo Sil. Algunhas adegas ofrécenos combinados coa visita. Sober, Chantada e Quiroga manteñen as súas feiras do viño.
Produtos con calidade diferenciada da zona: IGP Castaña de Galicia · IGP Lacón Gallego
Fontes
- Pliego de condiciones DOP Ribeira Sacra (enero de 2025), MAPA — consultado o 28 de setembro de 2026
- Agacal — Fichas técnicas DO Ribeira Sacra 2024 y 2025 — consultado o 28 de setembro de 2026
- Consejo Regulador D.O. Ribeira Sacra — Listado de bodegas — consultado o 28 de setembro de 2026
Última revisión desta ficha: 28 de setembro de 2026.
Viches un dato incorrecto ou desactualizado? Escríbenos coa fonte e revisámolo.